Kaasmatten en rijpingsgaas voor het drogen en rijpen van kaas
Welke kaasmat gebruik je voor het rijpen van kaas?
Een vers gemaakte kaas geeft nog vocht af. Ligt hij rechtstreeks op een dichte plank of schaal, dan kan vooral de onderkant lang vochtig blijven. Een kaasmat of rijpingsgaas houdt de kaas iets van de ondergrond, zodat vocht makkelijker weg kan en je de kaas eenvoudiger kunt optillen en keren.
Dat is handig bij het drogen van een Goudse kaas na het pekelen, maar ook bij de verzorging van zachte kaas zoals Brie en Camembert. Welke mat je kiest, hangt af van de kaas, de beschikbare ruimte en de hoeveelheid vocht die nog vrijkomt.
Snel kiezen: een enkelvoudige kaasmat is een toegankelijke keuze voor de meeste kazen. Voor een zachte kaas of een zo klein mogelijke afdruk op de buitenkant is een dubbellaagse drainagemat bijzonder prettig.
Enkel of dubbellaags rijpingsgaas: wat is het verschil?
Een enkelvoudige kaasmat heeft een open structuur. De kaas ligt niet rechtstreeks op de plank en het contactvlak kan beter drogen. Dit is een praktische en voordelige keuze voor onder meer kleine Goudse en andere halfharde kazen.
Een dubbellaagse drainagemat heeft een fijne bovenlaag waarop de kaas rust en een tweede laag daaronder. De onderste laag creëert extra ruimte tussen de kaas en de ondergrond. Vocht dat door de bovenlaag komt, kan daardoor gemakkelijker onder de kaas vandaan wegstromen. Vooral bij een vochtige, zachte kaas is dat een duidelijk voordeel.
Ook de afdruk verschilt. De fijne mazen van de bovenlaag verdelen het contact met de kaas over veel kleine punten. Daardoor is de gaasafdruk op Brie, Camembert en andere zachte kazen veel minder zichtbaar dan bij een grovere, enkelvoudige mat. Hoeveel je uiteindelijk ziet, hangt ook af van de stevigheid en het vochtgehalte van de kaas.
Bekijk de dubbellaagse rijpingsmat van 35 × 35 cm als je extra drainage en een fijner contactvlak zoekt.
Welke maat past bij jouw kaas of rijpingsplank?
- 20 × 20 cm: de kleine kaasmat is handig voor één kleinere kaas of een compacte rijpingsbak.
- 30 × 30 cm: de grotere enkelvoudige kaasmat geeft je meer ruimte om de kaas neer te leggen en te keren.
- 35 × 35 cm, dubbellaags: de drainagemat met fijne bovenlaag is vooral interessant voor zachte kaas en kaas die nog veel vocht afgeeft.
- Een eigen afmeting: kies een kaasmat op maat voor jouw plank of rijpingsruimte.
- Meerdere planken: met een volledige rol rijpingsmat kun je zelf meerdere stukken op maat maken.
Kies een formaat waarbij de kaas geheel op de mat staat en je aan de randen nog ruimte hebt om de mat schoon en gemakkelijk te verplaatsen.
Praktische tip: vang vocht onder de mat op
Vooral kort na het persen of pekelen kan een kaas nog merkbaar vocht afgeven. Leg de kaasmat op een schone schaal of plaat met een opstaande rand. Wil je druppels opvangen, leg dan een schone, droge doek of enkele vellen keukenpapier ónder de mat. De kaas hoort op het gaas te liggen en niet rechtstreeks op het nat wordende doek of papier.
Controleer geregeld of het materiaal onder de mat vochtig is en vervang het op tijd. Een doorweekte doek of laag keukenpapier houdt juist vocht vast. Zorg ook dat de mat niet in een laagje uitgelekt vocht blijft liggen; giet dat weg en maak de ondergrond schoon.
Gebruik je een dubbellaagse mat? Dan helpt de ruimte tussen de twee lagen om vocht bij de onderkant van de kaas weg te leiden. Ook daarbij blijft het belangrijk om opgehoopt vocht onder de mat te verwijderen.
Zo gebruik en verzorg je een kaasmat
- Begin schoon: reinig de mat, de plank of schaal en je handen voordat je met de kaas aan het werk gaat.
- Leg de kaas op het gaas: volg voor het moment waarop je de kaas laat drogen of rijpen het recept van jouw kaastype.
- Keer de kaas regelmatig: gebruik de frequentie uit je recept. Controleer bij het keren of de onderkant niet langdurig nat blijft of aan de mat kleeft.
- Controleer de ondergrond: verwijder druppels, condens of nat geworden keukenpapier. Zo blijft het contactvlak verzorgd.
- Maak de mat na gebruik schoon: spoel hem met warm tot heet water af en gebruik zo nodig een schone afwasborstel om de openingen te reinigen. Laat de mat daarna volledig drogen voordat je hem opbergt.
De enkelvoudige kaasmatten kun je volgens de productinformatie ook in de vaatwasser reinigen. Controleer na afloop of alle openingen schoon zijn en laat de mat goed drogen. Reinig de dubbellaagse mat zorgvuldig tussen beide lagen; voor deze uitvoering adviseren we hier geen vaatwassergebruik zonder bevestiging in de productspecificaties.
Extra toepassing: bij een cilindervormige kaasvorm kan een enkelvoudige mat onder de vorm ruimte geven om wei aan de onderzijde af te voeren. Zorg dat de vorm stevig en vlak blijft staan.
Een kaasmat helpt, het rijpingsklimaat doet mee
Een goede ondergrond lost niet alles op. Temperatuur, luchtvochtigheid, het keren van de kaas en de verzorging van de korst bepalen samen hoe de rijping verloopt. Meet daarom ook het klimaat in je rijpingsruimte met de hulpmiddelen uit temperatuur en luchtvochtigheid bij kaasrijping.
Wil je meer weten over het inrichten van een rijpingsruimte? Op Kaashobby lees je hoe je thuis kaas laat rijpen in een kaasgrot. Je vindt daar ook uitleg over het controleren van het klimaat en het omgaan met vocht dat jonge kaas afgeeft.
Bekijk voor de rest van het proces alle benodigdheden voor het rijpen en bewaren van kaas.
